← Të gjitha shkrimet
6 min lexim

Fëmija kupton gjithçka, por nuk flet – pse?

test

Fëmija kupton gjithçka, por nuk flet – pse?

Kjo është një nga shqetësimet që prindërit shprehin më shpesh gjatë një konsultimi logopedik. Fëmija mund të kuptojë kërkesat, të ndjekë udhëzime, të tregojë me gisht atë që dëshiron dhe të komunikojë në mënyra të tjera, por fjalët janë të pakta ose mungojnë.

Kuptimi i mirë i gjuhës është padyshim një aspekt pozitiv i zhvillimit të komunikimit. Megjithatë, të kuptuarit dhe të folurit janë dy aftësi të ndryshme dhe zhvillimi i tyre nuk ndodh gjithmonë me të njëjtin ritëm.

Prandaj, kur një fëmijë kupton shumë më tepër sesa shpreh me fjalë, është e rëndësishme të shohim të gjithë mënyrën se si ai komunikon dhe jo vetëm numrin e fjalëve.

Të kuptuarit dhe të folurit nuk janë e njëjta gjë

Në zhvillimin e gjuhës dallojmë, në mënyrë të thjeshtuar:

Gjuhën receptive – atë që fëmija kupton.

Gjuhën ekspresive – atë që fëmija arrin të shprehë përmes fjalëve, frazave, gjesteve dhe mënyrave të tjera të komunikimit.

Një fëmijë mund të ketë një nivel të mirë të të kuptuarit, por të ketë më shumë vështirësi në shprehjen e asaj që mendon, dëshiron ose ndien.

Kjo mund të krijojë përshtypjen se “fëmija di të flasë, por nuk do”.

Në realitet, arsyeja mund të jetë shumë më komplekse.

Pse një fëmijë mund të kuptojë shumë, por të flasë pak?

Ka disa arsye të mundshme dhe ato nuk janë të njëjta për çdo fëmijë.

  1. Zhvillimi i gjuhës ekspresive mund të jetë më i ngadaltë

Disa fëmijë zhvillojnë fillimisht një kuptim shumë të mirë të gjuhës, ndërsa fjalori dhe kombinimi i fjalëve zhvillohen më ngadalë.

Fëmija mund të kuptojë:

“Merre këpucën.”

“Ku është topi?”

“Shkojmë të hamë.”

por të mos jetë ende në gjendje të formojë vetë fjali ose të përdorë shumë fjalë për të komunikuar.

Në këto raste, vlerësimi i gjuhës ekspresive është i rëndësishëm për të kuptuar se ku ndodhet fëmija në raport me moshën e tij.

  1. Fëmija mund të ketë gjetur mënyra të tjera për të komunikuar

Nëse fëmija arrin të marrë atë që dëshiron duke treguar me gisht, duke të tërhequr nga dora, duke bërë tinguj ose duke përdorur mimikën, mund të ketë më pak nevojë të përdorë fjalët.

Kjo nuk do të thotë se fëmija “nuk do të flasë”.

Do të thotë se duhet të vëzhgojmë si e përdor komunikimin dhe si mund ta zgjerojmë atë.

  1. Mund të ketë vështirësi në planifikimin ose prodhimin e të folurit

Të dish një fjalë nuk do të thotë gjithmonë se mund ta shqiptosh atë lehtësisht.

Disa fëmijë mund të kenë vështirësi me organizimin dhe prodhimin e tingujve ose sekuencave të të folurit. Në këto raste, një vlerësim logopedik mund të ndihmojë për të dalluar nëse kemi të bëjmë thjesht me një vonesë në zhvillimin e gjuhës apo me një vështirësi tjetër.

  1. Mund të ketë faktorë të tjerë që ndikojnë komunikimin

Zhvillimi i të folurit mund të ndikohet nga shumë faktorë: dëgjimi, zhvillimi i përgjithshëm, ndërveprimi social, ekspozimi gjuhësor dhe mënyra se si fëmija komunikon në përditshmëri.

Prandaj, nuk është e mjaftueshme të themi vetëm:

“Ai kupton gjithçka, kështu që do flasë kur të jetë gati.”

Ndonjëherë po. Por ndonjëherë fëmija ka nevojë për mbështetje më të hershme.

Çfarë duhet të vëzhgojë prindi?

Përveç numrit të fjalëve, është e rëndësishme të vëzhgoni:

  • A përdor fëmija gjeste për të komunikuar?
  • A tregon me gisht për të kërkuar ose për të ndarë interesin?
  • A imiton tinguj ose fjalë?
  • A përpiqet të komunikojë kur dëshiron diçka?
  • A përdor fjalët që ka në mënyrë funksionale?
  • A kombinon fjalë?
  • A përgjigjet kur i flitet?
  • A ndjek udhëzime të përshtatshme për moshën?
  • A kërkon të ndajë vëmendjen me prindin?
  • A ka pasur humbje të ndonjë aftësie që e kishte më parë?

Këto informacione janë shumë më të vlefshme sesa thjesht pyetja “Sa fjalë thotë?”

Çfarë mund të bëni në shtëpi?

Prindërit mund ta mbështesin shumë zhvillimin e gjuhës përmes aktiviteteve të përditshme.

Flisni për atë që po bëni

Në vend që t’i bëni vazhdimisht pyetje fëmijës, përshkruani atë që po ndodh:

“Po hapim derën.”

“Makina po ecën.”

“Po lajmë duart.”

Kjo i jep fëmijës modele të gjuhës që mund t’i dëgjojë dhe t’i përdorë më vonë.

Zgjeroni atë që thotë fëmija

Nëse fëmija thotë:

“Top.”

Mund t’i përgjigjeni:

“Po, topi!”

ose

“Topi i kuq!”

Kështu, nuk i kërkoni thjesht të përsërisë, por i jepni një model pak më të avancuar.

Krijoni mundësi për komunikim

Mos ia jepni gjithmonë menjëherë atë që kërkon.

Nëse tregon për ujin, mund të thoni:

“Do ujë?”

dhe t’i jepni kohë të përgjigjet me një tingull, gjest ose fjalë.

Qëllimi nuk është ta frustroni, por t’i krijoni mundësi të përdorë komunikimin.

Lexoni libra së bashku

Nuk është e nevojshme të lexoni çdo fjali.

Shikoni figurat, emërtoni objektet dhe përsëritni fjalët kryesore.

“Qen.”

“Qeni vrapon.”

“Ku është qeni?”

Libri mund të kthehet në një mundësi shumë të mirë për ndërveprim dhe zhvillim të gjuhës.

Kur duhet të kërkoni një vlerësim logopedik?

Nëse fëmija është dukshëm më i avancuar në të kuptuar sesa në të shprehur, ka shumë pak fjalë për moshën, nuk kombinon fjalët kur pritet të fillojë ta bëjë këtë, ose ju si prind keni shqetësime për komunikimin e tij, një vlerësim logopedik mund të jetë i dobishëm.

Një vlerësim nuk do të thotë automatikisht se fëmija ka një çrregullim.

Ai shërben për të kuptuar:

  • çfarë aftësish ka fëmija aktualisht;
  • cilat janë fushat që kanë nevojë për mbështetje;
  • si është komunikimi receptiv dhe ekspresiv;
  • cilat janë objektivat e përshtatshme për fëmijën;
  • dhe nëse nevojitet ndërhyrje logopedike.

Sa më qartë të kuptojmë nevojat e fëmijës, aq më mirë mund ta mbështesim zhvillimin e tij.

Pyetje të shpeshta

A është problem nëse fëmija kupton gjithçka por nuk flet?

Një kuptim i mirë i gjuhës është një element pozitiv, por nuk e përjashton mundësinë e një vështirësie në gjuhën ekspresive ose në të folur. Vlerësimi duhet të marrë parasysh moshën dhe të gjithë profilin e komunikimit.

A do të flasë vetë më vonë?

Disa fëmijë me zhvillim më të ngadaltë të gjuhës përparojnë me kalimin e kohës, ndërsa të tjerë kanë nevojë për mbështetje. Nuk mund të përcaktohet vetëm nga fakti që fëmija kupton mirë.

A duhet ta çoj te logopedi edhe nëse kupton gjithçka?

Nëse keni shqetësime për të folurin ose gjuhën e fëmijës, një vlerësim mund t’ju japë një pamje më të qartë të nivelit të tij aktual dhe t’ju ndihmojë të vendosni hapat e mëtejshëm.

Në Speak Up Clinic

Çdo fëmijë ka ritmin e tij të zhvillimit, por shqetësimi i prindit është një arsye e vlefshme për të kërkuar informacion dhe orientim profesional.

Në Speak Up Clinic, vlerësimi logopedik fokusohet te mënyra se si fëmija kupton, shpreh dhe përdor komunikimin, në mënyrë që të identifikohen nevojat e tij dhe të përcaktohen objektiva të përshtatshme.

Nëse fëmija juaj kupton shumë, por ende flet pak, mos u fokusoni vetëm te numri i fjalëve. Shikoni të gjithë mënyrën se si ai komunikon.

Një vlerësim profesional mund t’ju ndihmojë të kuptoni më mirë se ku ndodhet fëmija dhe çfarë mund të bëni për ta mbështetur.

The opening line that makes somebody keep reading.

Përditësuar më